خاطرات تاجالسلطنه، دختر ناصرالدینشاه قاجار
(در دو نمونۀ چاپی و شنیداری)
تاجالسلطنه دختر ناصرالدینشاه قاجار، و مادر او توران
السلطنه دخترعموی شاه بود. در حرمسرا، دایهای از کنیزان سیاه دربار او را
بزرگ کرد. در
حرمسرا، دایهای از کنیزان سیاه دربار او را بزرگ کرد. هفتساله بود که به
مکتب فرستاندش. دو سال بیشتر به مکتب نرفت. اگرچه عزیزالسلطان، ملیجک معروف،
دلباخته و خواهان او بود، اما دخترک را به حسنخان شجاعالسلطنه، پسر
محمدباقر خان سردار اکرم، شوهر دادند که او نیز کودکی بود همسن و سال
تاجالسلطنه.
ناصرالدینشاه که این دختر زیباروی خود را بسیار دوست
میداشت، شرط گذاشته بود که تا بیستسالگی او را به خانۀ شوهر نبرند.
اما
تاجالسلطنه را پس از ترور تاصرالدینشاه، هنگام سلطنت مظفرالدینشاه، به
خانۀ شوی فرستادند. این ازدواج ناخواسته، بهدلایل متعدد، از جمله
هوسبازیهای شوهر، سرانجام به متارکه انجامید.
تاجالسلطنه، بهرغم شاهزاده بودن و رشد و تربیت در حرمسرای ناصرالدینشاه،
از نخستین زنان روشن اندیش ایران بوده است که بهدرستی او را «فمینیست و
سوسیالیست» نیز خواندهاند.
آشنایی این زن با موسیقی، نقاشی، ادبیات، تاریخ، فلسفه و زبان فرانسه از متن
این خاطرات، بهخوبی پیداست. تاثیر رمانهای اواخر قرن نوزدهم فرانسه و اروپا
در همین خاطرات مشخص است: توصیف جزء به جزء و دقیق مکانها، ماجراها، صورت و
سیرت آدمها و نیز دقت در نگارش گفتوگوها. . .
تاجالسلطنه اگرچه بهدلیل دلبستگی فراوان به پدر، دچار ذهنگرایی و تعصب
میشود و هنگام داوری در مورد مخالفان شاه قاجار، تعصب نشان میدهد، اما در
نقد آداب و رفتار مردسالارانۀ نزدیکان، و واپسماندگی «برادر تاجدار»ش
مظفرالدینشاه و نیز حتی انتقاد از خود و دیگر بستگانش، منصف و واقعبین است.
«از مقدمه کتاب، به ویراستاری ناصر زراعتی»
خاطرات تاجالسلطنه همچنین به شکل «کتاب گویا»
در هفت سیدی
از سوی خانه هنر و ادبیات گوتنبرگ [سوئد] انتشار یافته است.
برای دریافت اطلاعات مربوط به نمونۀ شنیداری و یا خرید این کتاب
میتوانند با نشانی زیر تماس بگیرند.
BOKARTHUS
Plantagegatan 13
413 05 Göteborg
Sweden
Tel & Fax: 0046 – 31 – 15 22 77
Mobil: 0046 – 739 – 51 36 07
bokarthus@hotmail.com
|
|
|
| صفحه نخست | روايت حکايت مکتوب | بايگاني | تماس | |
|
|
